كتاب : ارشاد العوام جلد 2 ، در اصول عقايد    صفحه :


كتاب مبارك ارشاد العوام جلد دوم
از تصنيفات عالم رباني و حكيم صمداني
مرحوم آقاي حاج محمدكريم خان كرماني اعلي الله مقامه

 بسم الله الرحمن الرحيم
سپاس بي چند و چون خدائي را سزاست كه از دانش و بينش بندگان بيرون است و درود بي آغاز و انجام پيغمبري را رواست كه از ستايش آفرينش فزون است و ستايش بي‌مر دودمان او را شايان است كه مر آفرينش را رهنمونند و نزديكان او كه از بلندي پاك از چند و چون و دور شوند از بخشايش بي انجام خدا كساني كه ايشان را دشمنند و پيروان ايشان را راهزن .
و بعد چنين گويد بنده اثيم كريم بن ابرهيم كه چون بانجام رسيد جلد اول از كتاب مبارك ارشادالعوام بتوفيق و ياري خداوند عالم ابتدا ميكنم بنوشتن جلد دويم آن و از خداوند مدد ميخواهم بواسطه پيغامبر پاك و دودمان و نزديكان او صلوات الله عليهم اجمعين در تمام كردن اين جلد بطوري كه رضاي ايشان در آن باشد و باعث نجات و ذخيره آخرت من باشد پس چون در قسمت ثاني كتاب كه كلام در نبوت بود چهار مطلب قرار داده بودم و ميخواستم مطلب چهارم را در معاد بنويسم زيرا كه از جمله چيزهائي كه حضرات پيغمبران بآن دعوت كردند و كتابهاي آسماني بآن نازل شد معرفت معاد است و معرفت آن سبب آن ميشود كه انسان
 يقين حقيقي حاصل كند ببودن آخرتي از پس اين دنيا و ببودن ثوابي و عقابي و بخششي و گرفت و گيري و باين واسطه اميد او زياده و خوف او افزون ميشود و بواسطه افزوني اميد و بيم كارهاي نيكو را كه خدا و رسول دوست داشته‌اند و فرمايش كرده‌اند بجا ميآورد و كارهاي بد را كه ايشان زشت داشته‌اند و بد شمرده‌اند و مردم را از آن بازخوانده‌اند ترك ميكند و باين واسطه امر معاش و معاد او درست ميشود و چون تن خود را بخوبيها آراست و از بديها پيراست البته صالح و شايسته ميشود كه روح شايسته در آن جلوه كند و روح او هم شايسته شود نمي‌بيني كه چون نطفه در شكم مادر بصورت سگ صورت مي‌گيرد روح سگ در آن جلوه ميكند و چون بصورت انسان صورت مي‌گيرد روح انسان در آن جلوه‌گر ميشود و همچنين بهر صورت كه صورت گرفت روحي مانند آن بآن تعلق مي‌گيرد و از اين است كه فرموده‌اند كه شقي كسي است كه در شكم مادر شقي ميشود و سعيد كسي است كه در شكم مادر سعيد ميشود زيرا كه در شكم مادر صورت ميگيرد و بهر طور كه صورت گرفت روح او هم مطابق همان صورت بآن تعلق ميگيرد و خيال فاسد مكن كه اگر در شكم مادر شقي ميشود پس چكند در دار دنيا زيرا كه اگر اعتقاد تو آن است كه خدا جاهل است بآنچه بعد خواهد آمد كه كافري نعوذ بالله و اگر اعتقاد تو آن است كه خدا ميداند كه بعد چه خواهد شد پس ميگويم كه چون ميداند كه زيد مثلاً در دنيا چه خواهد كرد و خوب خواهد بود يا بد بطوري كه ميدانست نقش او را در شكم مادر بست و تهمت بعلم خدا مزن و خدا را صاحب غرض مدان و ظالم مخوان باري اين دار دنيا هم به نسبت بدار آخرت مانند شكم مادر است كه از شكم مادر دنيا بدار آخرت تولد خواهي كرد
 چنانكه اينجا از شكم مادر باين دار آمدي و چنانكه هر نقشي در شكم مادر گرفتي در اين دنيا بهمان شكل زيست ميكني همچنين هر شكل كه در اين دار دنيا گرفتي از صورت كارهاي بد و كارهاي خوب در خانه آخرت بهمان صورت تولد ميكني و زيست مينمائي و ديگر تغييرپذير نيست پس انسان تا سعي دارد بايد بكوشد كه در شكم مادر دنيا صورت خوبي گيرد تا بهمان صورت در آخرت زيست كند و از اسباب صورت خوب عملهاي نيك است كه بجا آوري و از عملهاي بد دوري كني و اين مطلب حاصل نميشد مگر بدلالت و هدايت خداوند عالم و دلالت و هدايت تنها اين خلق منكوس سرنگون را كفايت نمي‌كند مگر باميدواري و ترس كه ايشان را اميدواري دهند و بترسانند و اميدوار كردن و ترسانيدن حاصل نميشود مگر بوعده و وعده صدق نخواهد بود مگر بثواب و عقاب و ثواب و عقاب نيست مگر جنت و نار و بهشت و دوزخ نيست مگر دار آخرت پس معلوم شد كه معرفت بدار آخرت سبب عملهاي شايسته و دوري از كارهاي ناشايست مي‌شود پس واجب است اعتقاد بآن و اعتقاد بآن بمحض تصديق خدا در كتابهاي آسماني كه فرود آمده و تصديق پيغمبر صلي الله عليه و آله در گفتارش كفايت ميكند اگر چه دليل و برهان آنرا نداند و كيفيت آنرا نشناسد چرا كه ثمره معرفت اگر چه كم باشد بهمين طور هم حاصل ميشود و از اين جهت ما آنرا جزو اقرار بصدق و راستي پيغمبر صلي الله عليه و آله كرديم و گفتيم كه هر كس اقرار به پيغمبري آن بزرگوار كرد لابد است از اقرار بامر آخرت چرا كه از جمله دعوتهاي ظاهره آن بزرگوار امر آخرت است بلكه در هر منزل و مقام بلكه در هر كلام دعوت بامر آخرت ميفرمود پس هر كس آنرا پيغمبر ميداند البته بايد او را صادق داند و هر كس او